Voor zorgverleners is het altijd wel duidelijk, eerste-, tweede- en derdelijns zorg maar ik merk vaak dat dit bij iemand die niet in de zorg werkt niet duidelijk. Toch is voor iedereen belangrijk te weten hoe dit zich met elkaar verhoudt omdat hieruit ook duidelijk wordt welke zorg er op welk moment gevraagd of aangeboden wordt.
Wat is eerstelijns zorg?
Dit is zorg waar we allemaal gebruik van kunnen maken zonder dat er een verwijsbrief nodig is. Je kunt hierbij denken aan de huisarts, tandarts, fysiotherapie, apotheek, thuiszorg, maatschappelijk werk en psychologische zorg bij een consultatiebureau.
De huisarts speelt hierbij een belangrijke centrale rol. De huisarts onderzoekt en behandelt je als je ziek bent en als het nodig is kan de huisarts je doorverwijzen naar een ziekenhuis. Zo hoeven we niet met al onze klachten direct naar een ziekenhuis
Vooral de huisarts heeft een centrale rol als eerstelijnshulpverlener. De huisarts bepaalt welke zorg je nodig hebt en kan je zo nodig doorverwijzen naar een specialist. Behalve dat het fijn is dat je voor ja klachten niet direct naar een ziekenhuis hoeft werkt het ook kostenbesparend en dat is in de huidige tijd het sleutelwoord om onze zorg betaalbaar te houden. Dat is ook het doe van de overhead om op deze manier de zorg ook te kunnen garanderen voor onze kinderen en kleinkinderen. Eerstelijnszorg wordt niet altijd uit je basispakket betaald. Voor fysiotherapie en tandarts heb je een aanvullende verzekering nodig. En juist de fysiotherapie blijkt ook de belangrijkste reden te zijn om een aanvullende verzekering af te sluiten. http://www.zorgverzekeringwijzer.nl/zorgvergoedingen/fysiotherapie-vanaf-18-jaar/overzicht#dsw-zorgverzekering
Wat is tweedelijnszorg
Dit is zorg waar je niet zomaar gebruik van kunt maken. Hiervoor heb je een verwijsbief nodig van je huisarts. Denk hierbij aan de specialisten in ziekenhuis of kliniek. Het is het ziekenhuis bij jou in de buurt of een zelfstandige kliniek elders in het land. Ook valt revalidatie en uitgebreidere psychische zorg hieronder. Veel zorgverzekeraars willen graag dat je een beperkte keuze hebt omdat ook dat goedkoper is en zo heb je dan geen vrije artsen keuze en dat is voor jou als patiënt niet fijn. Een bezoek aan een specialist in het ziekenhuis wordt wel vergoed maar een deel gaat ook van je eigen risico af.
Wat is derdelijnszorg?
Hiermee wordt de hoog specialistische zorg die in Academische Ziekenhuizen wordt aangeboden. Voor hoog complexe problematiek. Kortom als de huisarts je naar het ziekenhuis verwijst is dit meestal een tweedelijnsziekenhuis bij jou in de buurt. Als de specialist twijfelt of niet verder kan, dan zal deze je doorverwijzen naar het Academisch Ziekenhuis in jouw regio.
Welke plaats neemt nu de bekkenfysiotherapie in?
Bekkenfysiotherapie is beschikbaar in de eerste-, de tweede- en derdelijnszorg.
Zo heeft wetenschappelijk onderzoek ook aangetoond. Bekkenfysiotherapie is wereldwijd de eerste optie van behandelen bij urineverlies, ontlastingsverlies en verzakkingsklachten. Ook bij wat ernstiger klachten is een bezoek aan de bekkenfysiotherapie aan te raden.
Is dit algemeen bekend bij de ‘patiënt’ en bij de huisarts?
Helaas niet. Er is nog veel onbekendheid op het gebied van bekken en bekkenbodem. We moeten niet vergeten dat de huisarts over heel veel dingen het nodige moet weten. Immers is het fijn als hij een hart- of herseninfarct herkent, weet wat te doen bij diabetes en kan handelen bij acute en minder acute klachten. De bekkenbodem is daar maar een klein onderdeel van. Huisartsen krijgen hier in bij- en nascholing tot op heden ook weinig over aangeboden. Gelukkig komt daar nu verandering in: vrijdag is het grote huisartsencongres waar de bekkenbodem een centrale rol zal spelen.
Starten met bekkenfysiotherapie is dus niet alleen een goedkope en eenvoudige oplossing maar vooral een efficiënte methode. Hoe je het ook wendt of keert, de zorg in het ziekenhuis is duurder en legt een zware druk op de begrotingen van de zorg.
Wat als de bekkenfysiotherapie niet (voldoende) werkt?
Wat de bekkenfysiotherapeut in de eerstelijns kan behandelen is hetzelfde als ook in de tweede en derdelijns aanwezig is. Ik heb daar al eerder eens over gesproken, maar zal dat binnenkort nog eens doen nu we ook nieuwe apparatuur in huis hebben. Dat is wat de bekkenfysiotherapeut bespreekt met jou en uiteraard de huisarts. Wat wil je verder? Welke mogelijkheden zijn er? Welke specialisten zijn er en wie is voor mij de beste? Want ook daar kan de bekkenfysiotherapeut wat voor je betekenen. Zij zijn bekend met de verschillende bekkenbodemspecialisten. In het boek Verborgen Vrouwenleed heb ik ook het totale overzicht beschreven.
De zorg die de tweedelijns bekkenfysiotherapeut is ongeveer hetzelfde. Zij zitten alleen in het bekkenbodemteam, draaien mee in de diagnostiek, maar verder is het ook een vorm van eerstelijns zorg. Soms kan de bekkenfysiotherapeut ook in het ziekenhuis zelf het nodige betekenen maar tegenwoordig liggen we maar kort in het ziekenhuis na een operatieve ingreep. Zij geven ook de belangrijke informatie voor een operatieve ingreep over je bekkenbodem, het plassen, ontlasten etc.
De zorg die een derdelijns bekkenfysiotherapeut biedt is vaak van een andere orde. Een academisch ziekenhuis is meestal niet bij jou om de hoek. Velen moeten hier echt voor reizen en dan is therapie in het ziekenhuis niet handig. Wel hebben zij veel ervaring en spelen een belangrijke rol in de diagnostiek. Deels inventariserend, wat is er wel en wat is er nog niet gedaan? Om vervolgens mee te denken met het team wat de beste optie is. Als specifieke bekkenfysiotherapie dan toch nog geïndiceerd is zorgt deze er voor dat de patiënt een therapeut krijgt die zo dicht mogelijk bij haar zit en geeft een uitgebreide overdracht. Zo is het voor de jou als patiënt eenvoudiger om de therapie te blijven volgen.
Om te kijken of jij een bekkenfysiotherapeut in de buurt hebt kun je kijken op defysiotherapeut.com. Toets dan de specialisatie bekkenfysiotherapie en geef je postcode aan. Zo kun je de geregistreerde bekkenfysiotherapeut vinden en is de stap gezet naar het werken aan een oplossing voor je bekkenbodemprobleem.
Heb je verder nog vragen? Laat het weten!
Marijke Slieker
Hallo Marijke,
Ik wil reageren op het onderwerp ‘ring’. Al een tijdje heb ik een blaasverzakking, het schijnt niet veel te zijn maar voor mij is het een lastig gevoel met name als ik buk dan voel ik het. Ik zie een bal aan de voorkant van de vagina. Toen ik het voor het eerst zag ongeveer een half jaar geleden omdat ik iets vreemds voelde ben ik met een spiegel gaan kijken, ik schrok behoorlijk want wist echt niet wat het was, de gynaecoloog vond het te weinig voor een ring, ik ging verdrietig naar huis. Dus ik moet hier mee blijven lopen… Toch ben ik nog steeds niet tevreden en voel het steeds meer, zodat ik deze week naar de huisarts ben geweest om een ring aan te meten. Hij adviseerde het me omdat het erger is geworden. Het meten van de ring stelde weinig voor, het passen van de maat idem. Ik voelde het niet zitten, tijdens lopen, benen over elkaar. Nu krijg ik volgende week een ring en wil graag mijn ervaring doorgeven. Ik heb gehoord dat er verschillende soorten zijn, ik krijg er één waar een soort vlies met een gaatje in zit. Ik hoop dat ik er tevreden over ben en zoniet dat heb ik het geprobeerd.
Vriendelijke groet,
Henriëtte van der Zwet
Beste Henriette
Fijn dat je je ervaring wilt delen. Een ring kan echt een prachtige oplossing zijn en je klachten fors terugdringen. Wel is het belangrijk om je bekkenbodemspieren te blijven trainen. De ring rust daar op. Ik hoor graag hoe het je bevalt!
Gr Marijke Slieker